luns, 8 de xaneiro de 2024

Didáctica: Tema 1. Situacións variábeis de ensino das linguas estranxeiras

 Boas de novo e benvidas a unha nova entrada deste blog! A partir de hoxe imos tratar temas un pouco máis diferentes dos que subía anteriormente xa que cambiamos de asignatura. Comenzamos coa materia de Didáctica da Ensinanza de Linguas Estranxeiras, que ocupará o noso horario ata o 21 de febreiro. Imos aló!


Na primeira sesión desta asignatura, a cal durou 2h, tivemos clase con Gonzalo. Debido a unha falta de organización por parte da UVigo, a aula que lle correspondía á docente Cristina estaba ocupada con outras alumnas, e, polo tanto, decidiron facer unha parte da clase conxunta cos dous grupos. Ao comezo, Gonzalo estivo explicando xunto con Cristina, a organización das súas partes da materia así como o temario e a avaliación. De seguido, procedeu a explicar os diagramas de Venn e repartir os folios para facer un diagrama por nós mesmas en grupos que nos elexisemos. Gustoume que nos deixase elexir as persoas do grupo, xa que a estas alturas do curso xa sabemos con que persoas traballamos mellor, o que falicitou o traballo. Eu traballei con Noelia García Mouriño, Margaret Acevedo Rivero e Alba Rodríguez González.


Decidimos organizarnos da seguinte maneira. Primeiro tivemos uns momentos para pensar de forma individual. De seguido, estivemos poñendo en común as nosas ideas e facendo unha choiva de ideas conxunta. Unha vez as ideas anotadas, estivemolas clasificando en tres categorías, que son “lingua materna”, “lingua estranxeira” e “ambas”, segundo o diagrama de “overlapping circles” que se atopa no documento subido no primeiro tema de moovi. Esto foi o que conseguimos facer entre catro persoas durante o tempo que se nos foi dado para a actividade:


Materna

  • Inferencia da gramática

  • Input natural

  • Paralela ao desenvolvemento da linguaxe

  • Inferencia da fonética

  • Carácter necesario e espontáneo


Ambas

  • Necesidade de escoita

  • Necesidade de repetición e imitación

  • Asimilación do vocabulario (por inferencia ou por adquisición)

  • Visualización do vocabulario

  • Adquisición da lectoescritura

  • Instrucción formal, distinta en cada caso 


Estranxeira

  • Adquisición da gramática

  • Input comprensible

  • Posterior ao desenvolvemento da linguaxe

  • Adquisición da fonética

  • Interlingua e interferencias

  • Actitude e motivación

  • Variedade de obxectivos 

  • Posibilidade de fosibilización



Unha vez todos os diagramas feitos, fixemos unha posta en común co resto da clase cas ideas de cada sección máis relevantes de cada grupo. Fomos grupo por grupo decindo dúas características de cada sección, para que cada grupo tivese a oportunidade de participar. Unha vez presentadas as nosas ideas, o docente propuxo facer uns cambios: modificar “Asimilación do vocabulario (por inferencia ou por adquisición)” por “Visualización do vocabulario” e engadir que a instrucción formal que foi posta na categoría de “ambas”, é distinta en cada caso. Estas modificacións están indicadas en negriña na lista anterior. O diagrama resultou da seguinte maneira: 



Esta actividade pareceume amena e interesante, sobretodo para a volta ás clases despois das vacacións do nadal, xa que non requería demasiada concentración pola parte do alumnado, o cal se agradece. Despois de compartir o exercicio, estivemos tendo un breve debate sobre a aprendizaxe e adquisición de varias cuestións como os números e as preposicións, sobre as cales o docente propuxo que era a categoría máis complicada para aprender nunha lingua estranxeira, entre outras cousas.


Na seguinte e última sesión, no día 18/01/2024 tratamos o tema das variábles na situación de ensino. Mentras que o docente non chegaba, estivemos facendo en grupos de 4 ou 5 persoas unha choiva de ideas sobre que factores individuais inflúen na aprendizaxe de segundas linguas. Despois de falalo durante uns minutos saíron as seguintes cuestións: a personalidade, o nivel socioeconómico, a percepción da lingua e do nivel do idioma de cada un, a exposición, a necesidade de aprendizaxe e a idade entre moitos outros. De seguido, o docente mostou un mapa conceptual no que se recollen todos os factores que inflúen na aprendizaxe dun idioma. 


A continuación o docente estivo explicando dito mapa conceptual e mencionou a Zoltan Dörnyei, un lingüísta británico que creou estratexias motivacionais e automotivadoras. Procedeu a explicar a adquisición de lingua(s) inicial e os diferentes termos que inclúe este termo paraugas. 


Procedimos a facer un Placemat en grupos. O meu grupo estivo composto por Margaret Rivero Acevedo, Alba Rodríguez González, Rosalía Martínez Rodríguez e Paula San Millán López. As preguntas que nos tocaron foron: “Un grupo de erasmus de 5 países europeos diferentes saen de festa e teñen que decidir o local onde van ir tomar a primeira copa. Que lingua van usar?” e “Nunha feira de tecnoloxía dixital reúnense comerciais de 6 compañías de Francia, Bélxica, Costa de Marfil e España. En que lingua falarán entre si?”. 


O consenso ao que chegamos foi que, na primeira situación, os falantes escollerán o idioma inglés, xa que é o idioma máis coñecido entre as persoas desa idade e debido a que os participantes son de diferentes países e, seguramente falen diferentes idiomas e usen o inglés como lingua franca. Na segunda pregunta, dubidamos se os falantes escollerían o inglés debido ao contexto tecnolóxico dixital, mais concluímos que os participantes falarían en francés, xa que a maioría dos falantes serían de países francófonos. Cando correximos o exercicio, o docente concluíu que na segunda pregunta, dependería moito dos falantes belgas e da Costa de Marfil, xa que nestes países falanse varios idiomas. Sen embargo, o docente conclúe que o idioma de uso sería o inglés. O noso Placemap foi o seguinte: 




Cando volvimos do descanso estivemos facendo, de forma individual un exercicio sobre o repertorio lingüístico. Aquí podedes ver o meu traballo:



A partir desto, fixemos unha actividade piramidal, no que nos xuntamos por parellas, en grupos de catro, de oito e, finalmente, toda a clase. Sen embargo, eu non puiden realizar a actividade en parella xa que me levou bastante tempo facer o meu repertorio lingüístico e, polo tanto, paseo directamente ao grupo de catro despois de rematar a miña parte individual.Aquí vos deixo o que fixemos no resto da actividade piramidal, menos o que fixemos a nivel grupo-aula xa que eso podedelo consultar na plataforma de Moovi. 


Moitas gracias por lerme un día máis e hasta a próxima!!


Reunión ex-alumnado e presentacións Carla

 Bos días a todos e todas e feliz ano novo! Espero que poiderades disfrutar do tempo de relax coa familia, amigos e amigas para recargar pilas e continuar con este mestrado con normalidade.  


Na sesión do día 13/12/2023, a docente Carla trouxo a varias exalumnas e compañeiras súas que realizaran o mestrado de profesorado tanto na UVigo como en outras universidades. Estas charlas foron moi interesantes xa que poidemos ver as diferentes saídas que ten este mestrado alén de coñecer da propia man das personas que falaron, a súa experiencia nas oposicións e na súa preparación.


A persoa que máis me chamou a antención foi Tania, xa que consigueu sacar plaza nas oposicións na primeira vez que se presentou, algo que non é moi común entre as persoas que se presentan. Sen embargo, o que máis me chamou a atención foi que mencionara as prácticas restaurativas que implementa ela na aula. Estas prácticas restaurativas tamén son implementadas pola miña titora de prácticas, polo cal me pareceu interesante indagar un pouco neste tema. Imos aló!


A filosofía restauratuiva basease en que a convivencia pode ser mellorada se as persoas se sinten parte dun grupo ou comunidade alén de que poden participar nos asuntos que lles preocupan. O concepto das Prácticas Restaurativas xorde na xustiza restaurativa, pola que se intenta reparar o dano das personas e restablecer as relacións que foron afectadas ao cometer o delito, o que está bastante oposto ao sistema actual no que se castiga ás persoas que infrinxen a lei.  As prácticas restaurativas proporcionan métodos de diálogo que serven para prever os conflictos e mellorar o ambiente xeral da aula ao mesmo tempo que se tratan necesidades que os alumnos necesitan suplir, garantindo ao mesmo tempo o respecto dos dereitos das persoas. Este tipo de prácticas baseadas no diálogo axudan non solo a resolver e previr conflictos, senon que tamén a reforzar conexións entre persoas e en toda a comunidade tanto educativa como familiar e profesional. 


Este enfoque desenvolve capacidades, valores e comportamentos como o respeto, a responsabilidade e a cooperación, o que causa que se poida axudar aos estudantes a reparar danos que foron causados por outras persoas ou pola sociedade alén de restablecer as relacións entre eles/elas. Un uso regular das Prácticas Restaurativas por parte das personas, docentes e instituacións pode contribuír ao desenvolvemento de comunidades máis sanas e seguras. 


As Prácticas Restaurativas son varias e oscilan dependendo da cantidade de persoas e o que se pretenda conseguir (entre outras cousas) e oscilan entre a informalidade e a formalidade. As declaracións afectivas (que podedes encontrar á esquerda nesta táboa) comunican os sentimentos das persoas. O mesmo ocorre cas preguntas afectivas, que permiten ás persoas reflexionar sobre o seu comportamento e como este afecta aos outros. As reunións espontáneas e os grupos e círculos necesitan un pouco máis de preparación, o que contrasta coa reunión formal, que necesita un maior grado de preparación, debido a que canto máis formais sexan as Prácticas Restaurativas, vaise necesitar unha maior preparación, maior cantidade de persoas, maior estructura e máis tempo de acción.

 



En definitiva, unha escola que faga uso das Prácticas Restaurativas terá unha disminución importante das tensións e conflictos, do ausentismo, das suspensións e expulsións alén dun incremento no rendemento académico e unha mellora das relacións entre estudantes, e entre escola e familia.


A sesión do 20/12/2023 foi dedicada a facer as presentacións de clase sobre diversos temas relacionados coa materia. Eu escollin “A ensinanza de linguas estranxeiras nos cursos de FP. Nova lexislación e propostas de mellora”. Este tema chamoume a atención desde un principio debido á falta de información que tiña eu sobre os cursos de FP, xa que durante a ESO non nos falaron moito destas opcións.


Foi un pouco complicado traballar este tema xa que había moita ambigüidade nas leis debido a que foron publicadas hai escasos meses. Polo tanto, había leis do plan anterior que non tiña moi claro se seguían en vigor ou se xa foran reemplazadas polas novas leis e en moitos casos a información era confusa xa que non sabía por que lei guiarme. 


Nesta presentación estiven explicando o funcionamento da nova lexislación en canto aos novos grados A-E, xa que, aínda que non tiñan moita conexión co idioma inglés pareceume interesante explicarvos estes grados para que o teñades en conta de cara ao voso futuro profesional. Tamén expliquei o currículum desde a FP básica hasta a superior alén de mencionar a carga horaria segundo o grado de FP e a oferta bilingüe e a internacionalización do sistema. As propostas de mellora que vos expliquei na presentación foron a petición de máis oferta de idiomas, xa que o FP céntrase soamente no inglés; máis carga horaria en FP básica, xa que se imparten escasas horas semanais deste idioma; propoño tamén a posibilidade de escolla de sección bilingüe no FP básico e, finalmente, a posta en práctica dos idiomas no período de prácticas das empresas. Deixovos aquí o enlace á presentación por se vos apetece repasala.


https://www.canva.com/design/DAF2-v_cbyw/N_Pa01jACiQWtPuP-xa5kQ/edit



Moitas gracias por lerme unha semana máis. Espero que vos gustase indagar un pouquiño nas Prácticas Restaurativas e que vos resultase interesante a miña presentación. Moito ánimo coas seguintes asignaturas e vémonos en nada!


Referencias:

Schmitz, J., & Delgado, M. (n.d.). CREANDO ZONAS RESTAURATIVAS PARA UNA CONVIVENCIA SANA Y SEGURA. Retrieved January 8, 2024, from https://www.edu.xunta.gal/centros/iesbarral/?q=system/files/Creando%20zonas%20restaurativas.pdf

TEMA 11. A avaliación na aula de linguas estranxeiras

  Benvidas e benvidos a esta última entrada da asignatura de Didáctica da Ensinanza das Linguas Estranxeiras. Nesta entrada vouvos falar sob...